Polsko – czeska współpraca filmowa

Sorry, this entry is only available in Polski and Čeština.

Granica może dzielić, ale może też stać się miejscem spotkania. Właśnie tę drugą możliwość od lat wykorzystuje Festiwal Filmowy Hommage à Kieślowski, organizując w Sokołowsku – położonym tuż przy granicy polsko-czeskiej – przestrzeń wspólnego oglądania, rozmowy i wymiany doświadczeń. Tegoroczna edycja Polsko-Czeskich Dialogów Filmowych po raz kolejny łączy dwie kinematografie, dwa festiwale i dwie publiczności: 15. Festiwal Hommage à Kieślowski w Sokołowsku oraz 52. Letnią Szkołę Filmową w Uherské Hradiště.

Projekt szczególnie mocno wpisuje się w hasło tegorocznej edycji festiwalu – „Człowiek na granicy”. Granica nie jest tu wyłącznie linią na mapie. To także doświadczenie życia pomiędzy: wobec inności, lęku, przemocy, systemu, własnych ograniczeń i konieczności wyboru. Kino polskie i czeskie od dekad podejmuje te tematy, tworząc własne języki opowiadania o człowieku uwikłanym w rzeczywistość.

Pierwsza część tegorocznego dialogu odbyła się w lipcu podczas 52. Letniej Szkoły Filmowej w Uherské Hradiště. Czeska publiczność mogła zobaczyć trzy polskie filmy: „Franza Kafkę” Agnieszki Holland, „Krótki film o miłości” Krzysztofa Kieślowskiego oraz „Dom dobry” Wojciecha Smarzowskiego. Projekcjom towarzyszyły spotkania i wprowadzenia przedstawicieli festiwalu z Sokołowska.

W sierpniu dialog przenosi się do Sokołowska. Jednym z jego najważniejszych wydarzeń będzie pokaz „Dyrygenta” („Sbormistr”) Ondřeja Provazníka – czesko-słowackiego dramatu psychologicznego z 2025 roku. Historia trzynastoletniej Karolíny, która trafia do prestiżowego chóru, staje się opowieścią o władzy, przekraczaniu granic, przemocy i instytucjonalnym milczeniu. Film pokazuje, jak podziw dla autorytetu może zostać wykorzystany do podporządkowania drugiego człowieka. Po projekcji odbędzie się spotkanie z reżyserem.

Ważnym punktem programu będzie także „Franz Kafka” Agnieszki Holland – filmowy portret pisarza, w którym fakty z jego życia splatają się z motywami zaczerpniętymi z jego twórczości, wspomnieniami bliskich i współczesnymi śladami kafkowskiej legendy. Holland pokazuje człowieka rozdartego pomiędzy codziennością a wewnętrznym przymusem tworzenia, a zarazem pyta o to, dlaczego doświadczenia Kafki – obcość, bezsilność i uwikłanie w bezosobowe mechanizmy świata – pozostają aktualne. W Sokołowsku film zostanie pokazany 29 sierpnia w Kinie Zdrowie, a po seansie odbędzie się spotkanie z Idanem Weissem, odtwórcą roli Franza Kafki.

Kolejną odsłoną Dialogów jest retrospektywa Zbyňka Brynycha, jednego z najważniejszych czeskich reżyserów pokolenia poprzedzającego Nową Falę. „Transport z raju” oraz „Piąty jeździec Apokalipsy” ukazują różne oblicza zniewolenia: pierwsze – jako system przemocy odbierający człowiekowi wolność i tożsamość, drugie – jako lęk, który stopniowo zaczyna organizować całe życie jednostki. W obu filmach wybór i odpowiedzialność za drugiego człowieka stają się możliwym początkiem wolności. To spojrzenie szczególnie mocno spotyka się z etyką kina Kieślowskiego.

Polsko-Czeskie Dialogi Filmowe nie są więc jedynie prezentacją filmów z dwóch krajów. Są spotkaniem dwóch tradycji, które mimo historycznych i językowych różnic od lat odnajdują wspólne pytania: o wolność, odpowiedzialność, pamięć, przemoc, pragnienie i obecność drugiego człowieka. W Sokołowsku i Uherské Hradiště kino staje się językiem sąsiedztwa – przestrzenią, w której granica przestaje być końcem, a zaczyna być początkiem rozmowy.

PROGRAM CZECHY

52. Letnia Szkoła Filmowa
Uherské Hradiště (Czechy) 2026

„Franz Kafka“ (r. Agnieszka Holland) – 26.07 | 20:00 | Hala Sportowa

„Krótki film o miłości“. (r. Krzysztof Kieślowski) – 27.07 | 13:15 | Teatr Regionu Morawskiej Słowacji

„Dom dobry“ (r. Wojciech Smarzowski) – 27.07 | 19:30 | Teatr Regionu Morawskiej Słowacji

PROGRAM POLSKA

15. Edycja Festiwalu Hommage À Kieślowski
Sokolowsko (Polsko) 2026

“Dyrygent” (r. Ondrej Provaznik) | 28.08 | 11:30 | Sala Czarna byłego Sanatorium Dr. Brehmera

Retrospektywa filmów Zbyňka Brynycha: “Piąty jeździec Apokalipsy” | 29.08 | 13:40 | “Transport z raju” | 30.08 | 10:15 | Sala Czarna byłego Sanatorium Dr. Brehmera

„Franz Kafka“ (r. Agnieszka Holland) | 29.08 | 20:30 | Kinoteatr Zdrowie

Projekt finansowany z budżetu państwa w ramach konkursu Ministra Spraw Zagranicznych RP „Forum Polsko-Czeskie na rzecz zbliżenia społeczeństw, pogłębionej współpracy i dobrego sąsiedztwa 2026”. Wartość finansowania: 75 000 PLN.